A inspección lingüística de Galicia e o galego. Análise crítica da verificación do cumprimento da lexislación lingüística no ensino
Barra lateral del artículo
Contenido principal del artículo
DOI:
https://doi.org/10.17979/rgf.2025.26.12028Resumen
Nesta investigación cualitativa realizamos unha análise crítica das pautas e dos instrumentos de traballo da inspección educativa de Galicia para verificar o cumprimento da lexislación lingüística nos centros de ensino. Para iso, valémonos das entrevistas en profundidade a tres membros do mesmo servizo provincial, caracterizados polo seu perfil galegofalante e pola súa especial sensibilización cara á lingua galega. Os seus testemuños deixan de manifesto como, ante a ausencia de pautas de actuación comúns e polo feble da inspección lingüística, o galego se atopa nunha clara posición de desvantaxe no ámbito educativo, o que se opón ao modelo de equilibrio legalmente vixente.
Detalles del artículo
Referencias
Consello de Europa. (1992). Carta europea das linguas rexionais ou minoritarias. Estrasburgo: Consello de Europa.
Consello de Europa. (2012). European Charter for Regional or Minority Languages: Third report of the application of the Charter in Spain. Estrasburgo: Consello de Europa.
Consello de Europa. (2015). European Charter for Regional or Minority Languages: Fourth report of the application of the Charter in Spain. Estrasburgo: Consello de Europa.
Consello de Europa. (2019). European Charter for Regional or Minority Languages: Fifth report of the application of the Charter in Spain. Estrasburgo: Consello de Europa.
Denzin, Norman, & Lincoln, Yvonna. (2017). The Sage handbook of qualitative research (5ª ed.). Thousand Oaks: SAGE Publications.
González-Vega, Alba María, Molina, Rubén, López, Alejandra, & López, Gloria Leticia. (2022). “La entrevista cualitativa como técnica de investigación en el estudio de las organizaciones”, New Trends in Qualitative Research, 14. DOI: https://doi.org/10.36367/ntqr.14.2022.e571.
Gradín, Mario. (2021). “Sobre a ‘liberdade de elección’ e o ‘equilibrio lingüístico’ no ensino: análise empírica do discurso parlamentario galego sobre os decretos de distribución de linguas”, Madrygal. Revista de Estudios Gallegos, 24, 119-156. DOI: http://dx.doi.org/10.5209/madr.80237.
Iglesias, Ana. (2017). “Programas de inmersión, mantemento e submersión das linguas de Galicia”, Revista Galega de Educación, 69, 50-57.
Instituto Galego de Estatística. (2018). Enquisa de condicións ás familias: Coñecemento e uso do galego, 2018. Santiago de Compostela: Xunta de Galicia. Dispoñible en: https://www.ige.gal (Consultado en 04.05.2025).
Instituto Galego de Estatística. (2023). Enquisa de condicións ás familias: Coñecemento e uso do galego, 2023. Santiago de Compostela: Xunta de Galicia. Dispoñible en: https://www.ige.gal (Consultado en 04.05.2025).
Janeiro, Xosé Luís, & Alonso, Andrés. (2013a). “A lingua galega no ensino: reflexións sobre o Decreto 124/2007”, A letra miúda. Revista de sociolingüística para o ensino, 3.
Janeiro, Xosé Luís, & Alonso, Andrés. (2013b). “O Decreto 79/2010: Penélope e a lexislación lingüística”, A letra miúda. Revista de sociolingüística para o ensino, 4.
Monteagudo, Henrique, & Bouzada, Xan. (2002). O proceso de normalización do idioma galego. 1980-2000. Volume II: educación. Santiago de Compostela: Consello da Cultura Galega.
Monteagudo, Henrique, Vázquez, Martín, & Loredo, Xaquín. (2016). Lingua e sociedade en Galicia. A evolución sociolingüística 1992–2013. A Coruña: Real Academia Galega.
Pérez, Francisco. (2009). “La inspección educativa de Galicia: caminos recorridos y estrategias de futuro”. Avances en Supervisión Educativa: Revista de la Asociación de Inspectores de Educación de España, 10. Dispoñible en: https://avances.adide.org/index.php/ase/article/view/349 (Consultado en 23.04.2025).
Recalde, Montserrat. (2011). “A ignorancia como liberdade. Análise do discurso de resistencia contra a Lei de normalización lingüística en Galicia”. En Fernández, Beatriz, Silva, Carmen, & Veiga, Alexandre (Coords.), Os dereitos humanos: unha ollada múltiple, 177–2011. Santiago de Compostela: Universidade de Santiago de Compostela.
Rodríguez, Manuel. (2020). Lingua, poder e adolescencia no proceso de substitución lingüística. Análise crítica do discurso nun centro de ensino secundario dunha vila galega. Tese de doutoramento. Universidade da Coruña.
Rodríguez, Manuel. (2022). Lingua, poder e adolescencia. Vigo: Xerais.
Silva, Bieito. (2010). “As linguas no sistema escolar de Galicia”. En Silva, Bieito, Rodríguez, Xesús, & Vaquero, Isabel (Coords.), Educación e linguas en Galicia, 39-61. Santiago de Compostela: Universidade de Santiago de Compostela.
Xunta de Galicia. (2006). Plan xeral de normalización da lingua galega. Santiago de Compostela: Xunta de Galicia.