Consideraciones sobre los incendios forestales en el Pantanal del Mato Grosso-Brasil
DOI:
https://doi.org/10.17979/ams.2025.32.1-2.9533Palabras clave:
ecologia política, queimadas, incêndios no PantanalResumen
Este enfoque resalta la integración de debates que involucran naturaleza y sociedad, especialmente el bioma del Pantanal. La investigación destaca las características ambientales, en septiembre de 2020, en relación con los efectos de los incendios en el Pantanal, ubicado en Mato Grosso. Los incendios forestales y la quema son conceptos diferentes que deben aclararse, ya que a menudo se asocian con el mismo problema. Esta investigación tiene como objetivo analizar y discutir los incendios forestales que ocurrieron en el bioma del Pantanal de Mato Grosso en 2020. La metodología de investigación fue un estudio de caso, estructurado a través de una revisión bibliográfica y fotográfica o a través de imágenes del Instituto Nacional de Investigaciones Espaciales (INPE) y la NASA. La recopilación de información sobre brotes de incendios, en el período de septiembre de 2020, permitió comprender las causas que provocaron uno de los mayores daños ambientales jamás registrados en los últimos años.
Descargas
Referencias
ALECRIM, Giulia (2021). Incêndios no Pantanal mataram quase 17 milhões de animais vertebrados em 2020. CNN Brasil. https://www.cnnbrasil.com.br/nacional/incendios-no-pantanal-mataram-quase-17-milhoes-de-animais-vertebrados-em-2020/
ARAÚJO, Lucas Oliveira (2019). Dinâmica espaço-temporal dos focos de calor na microrregião de Paragominas-Pará. Paragominas, PA.
BBC BRASIL (2022). Brasília. http:// https://www.bbc.com/portuguese/brasil-53662968n.shtml
BRASIL (1997). Plano de Conservação da Bacia do Alto Paraguai – Pantanal. Diagnóstico do Meio Físico e Biótico. Brasília: Ministério dos Recursos Hídricos e da Amazônia Legal.
CACETE, Núria Hanglei (2009). Para ensinar e aprender Geografia. São Paulo: Cortez.
CROWDER, L. V. e CHHEDA, H. R. (1982). Cultivo de pastagens tropicais. Longman, Londres e Nova York.
EMBRAPA (2002). Empresa Brasileira de Pesquisa Agropecuária. Queima controlada no Pantanal: recomendações tecnológicas. Corumbá, MS.
GIL, Antônio Carlos (2009). Como elaborar projetos de pesquisa. 4. ed. São Paulo: Atlas.
G1 (2020). Incêndios no Pantanal de MT devastaram 311 mil hectares em duas semanas e área queimada passa de 2 milhões de hectares. Rede Mato-grossense de Comunicação. //g1.globo.com/mt/mato-grosso/noticia/2020/09/29
IBAMA (2010). Instituto Brasileiro do Meio Ambiente e dos Recursos Naturais Renováveis. Manual do Brigadista. Brasília: IBAMA.
ICMBIO (2010). Instituto Chico Mendes de Conservação da Biodiversidade. Manual para Formação de Brigadista de Prevenção e Combate aos Incêndios Florestais. Brasília: ICMBio.
INPE (2022). Instituto de Pesquisas Espaciais (Brasil). Adamantina, São Paulo. São José dos Campos: INPE.
MENDONÇA, Francisco e KOEZEL, Salete (org.). (2021). Elementos de Epistemologia da Geografia Contemporânea. Curitiba: Editora UFPR.
MONTEIRO, Carlos Augusto de Figueiredo (2002). A questão ambiental na Geografia do Brasil. Florianópolis: Ed. da UFSC.
MORAES, Maria Eugênia Bruckde e LORANDI, Reinaldo (orgs.) (2016). Métodos e técnicas de pesquisa em bacias hidrográficas. Ilhéus, BA: Editus.
NASA (2022). National Aeronautics and Space Administration. http:://www.nasa.gov/
NUNES, José Renato Soares (2005). FMA - Um Novo Índice de Perigo de Incêndios Florestais para o Estado do Paraná – Brasil. Tese (Doutorado em Engenharia Florestal) – Setor de Ciências Agrárias, Universidade Federal do Paraná.
PORTO-GONÇAVES, Carlos. Walter (2004). O desafio ambiental. Rio de Janeiro: Record.
PORTO-GONÇALVES, Carlos Walter (2013). Os (des)caminhos do meio ambiente. São Paulo: Contexto.
PUPO, N. I. H. (1979). Manual de Pastagens e Forrageiras: Formação, Conservação Utilização. Campinas, SP: Instituto Campineiro de Ensino Agrícola.
REDE BRASIL ATUAL (2020). Onças com patas queimadas, animais carbonizados e mortos, ‘são a imagem do Brasil sob Bolsonaro’. São Paulohttp//www.redebrasilatual.com.br/ambiente/2020/09/oncas-mortas-pantanal/
RESENDE, Thiago e CARAM, Bernardo (2020). Gasto do governo com prevenção de desastres é o menor em 11 anos. Folha de S. Paulo, São Paulo. //www1.folha.uol.com.br/cotidiano/2020/01/gasto-do-governo-com-prevencao-de-desastres-e-o-menor-em-11-anos.shtml
RIBEIRO, G. A. (2002). Formação e Treinamento de Brigada de Incêndio Florestal. Viçosa: CPT.
RIBEIRO, Khayo (2020). Incêndio no Pantanal: incêndio no Pantanal faz Cuiabá e VG amanhecerem encobertas por fumaça. Gazeta Digital. https://www.gazetadigital.com.br/editorias/cidades/incndio-no-pantanal-faz-cuiab-e-vg-amanhecerem-encobertas-por-fumaa/623786
SANTOS, Milton (1999). A natureza do espaço: técnica e tempo, razão e emoção. 3. ed. São Paulo: Hucitec.
SCHUMACHER, Mauro Valdir e DICK, Grasiele (2018). Incêndios Florestais. 3. ed. Santa Maria: UFSM, CCR, Departamento de Ciências Florestais.
SFB (2020). Serviço Florestal Brasileiro. http://www.florestal.gov.br/snif/recursos-florestais/ os-biomas-e-suas-florestas
SORIANO, Balbina Maria Araújo, CARDOSO, Evaldo Luis, TOMÁS, Walfrido Moraes, SANTOS, Sandra Aparecida, CRISPIM, Sandra Mara Araújo e PELLEGRIN, Luiz Alberto (2020). Uso do fogo para o manejo da vegetação no Pantanal. Corumbá: Embrapa Pantanal. https://ainfo.cnptia.embrapa.br/digital/bitstream/item/214625/1/Uso-fogo-manejo-2020.pdf
SOUZA, Marcelo Lopes (2019). Ambientes e territórios: uma introdução à ecologia política. 1. ed. Rio de Janeiro: Bertrand Brasil.
VILLARES, J. B. (1966). Melhor queimar em etapas. Coopercotia, São Paulo, vol. 23, n. 204, p. 53-54.
ZUFFO, Alan Mario (org.) (2019). Pantanal [recurso eletrônico]: o espaço geográfico e as tecnologias em análise. Ponta Grossa (PR): Atena.
Descargas
Publicado
Número
Sección
Licencia
Os traballos publicados nesta revista están baixo unha licenza Creative Commons Recoñecemento-CompartirIgual 4.0 Internacional.
Permitese e anímase aos autores a difundir os artigos aceptados para a súa publicación nos sitios web persoais ou institucionais, antes e despois da súa publicación, sempre que se indique claramente que o traballo pertence a esta revista e se proporcionen os datos bibliográficos completos xunto co acceso ao documento.
