Por que o porno perxudica a todo o mundo?

Leccións dun taller con estudantes de ESO

Autores/as

DOI:

https://doi.org/10.17979/arief.2026.11.1.12429

Palabras clave:

pornografía, educación afectivo-sexual, coeducación, adolescencia

Resumo

A Educación Afectivo Sexual preséntase como a intervención preventiva máis axeitada ante o aumento da violencia sexual que implica a mozas e mozos menores tanto como vítimas como, de forma crecente, como perpetradores no caso destes últimos. Este artigo analiza a experiencia do obradoiro titulado Por que o porno prexudica a todo o mundo, realizado con alumnado de 1.º a 4.º da ESO nun instituto público, a partir da observación durante o desenvolvemento da actividade e mediante cuestionarios administrados ao alumnado e ao profesorado posteriormente, en relación coas aprendizaxes realizadas e a importancia de abordar a cuestión do porno e da violencia sexual. Ademais doutras aprendizaxes, obsérvanse grandes diferenzas nas actitudes de mozas e mozos ante o impacto do consumo de pornografía sobre a sexualidade e a conciencia das estratexias de penetración e captación da industria, así como a necesidade de integrar a EAS nun proxecto coeducativo de centro que inclúa a formación de todo o profesorado desde unha perspectiva feminista e de educación para a igualdade.

##plugins.themes.default.displayStats.downloads##

##plugins.themes.default.displayStats.noStats##

Citas

Alario, M. (2021). Política sexual de la pornografía: Sexo, desigualdad, violencia. Ediciones Cátedra.

Aznar-Martínez, B., Lorente-de-Sanz, J., Ballester Brage, L., y Sedano Colom, S. (2023). Evaluación del consumo de pornografía en las adolescentes: análisis del consumo de NPO en la población femenina. Journal of Feminist, Gender and Women Studies, 15: 56-73, 2023. https://doi.org/10.15366/jfgws2023.15.003

Ballester, L., Rosón, C., y Facal, T. (2020). Pornografía y educación afectivo-sexual. Barcelona: Octaedro.

Ballester, L., Orte, C., y Pozo, R. (2019). Nueva pornografía y cambios en las relaciones interpersonales de adolescentes y jóvenes. Vulnerabilidad y resistencia: Experiencias investigadoras en comercio sexual y prostitución, 249-284.

Carrasco, S. (coord.) (2022). La Coeducación secuestrada. Crítica feminista a la penetración transgenerista en educación. Ediciones Octaedro.

Carrasco, S., y Hidalgo-Urtiaga, A. (2024). De las aulas a las hormonas: el secuestro de la coeducación por el patriarcado neoliberal. Cuestiones de género: de la igualdad y la diferencia, (19), 20-37. https://doi.org/10.18002/cg.i19.8400

Cobo, R. (2020). Hacia una nueva política sexual: las mujeres ante la reacción patriarcal. Editorial Catarata.

Cobo, R. (2024). La ficción del consentimiento sexual. Los libros de la Catarata.

Consejo de Europa (2020). Una educación sexual integral protege a los niños y a las niñas, y ayuda a construir una sociedad más segura e inclusiva. https://www.coe.int/es/web/commissioner/-/comprehensive-sexuality-education-protects-children-and-helps-build-a-safer-inclusive-society

Hidalgo-Urtiaga, A. (2024). La práctica docente coeducativa. Universitat Oberta de Catalunya.

Ministerio del Interior. Secretaria de Estado de Seguridad. (2024). Informe sobre Delitos contra la libertad sexual en España.

Meneses, A. C., Barroso, J. G., y Martín-Palomino, E. T. (2025). Los procesos de pornificación social y su relación con el incremento de la violencia sexual contra mujeres y niñas. Feminismo/s, (46), 387-418. https://doi.org/10.14198/fem.2025.46.15

Organización Mundial de la Salud (2023). Educación Sexual Integral. https://www.who.int/es/news-room/questions-and-answers/item/comprehensive-sexuality-education

Pibernat-Vila, M. (2024). Crecer en la disolución posmoderna: nuevos retos para el feminismo y la coeducación. Cuestiones de género: de la igualdad y la diferencia, (19), 1-19. https://doi.org/10.18002/cg.i19.8398

Ruiz-Cerezo, I., y Vidal, R. (2024). Impacto de los contenidos consumidos durante la adolescencia en el proceso de socialización. Cuestiones de Género: de la igualdad y la diferencia, (19), 133-166. https://doi.org/10.18002/cg.i19.8321

Sanmartín-Ortí, A., Gómez-Miguel, A., Kuric-Kardelis, S., y Rodríguez, E. (2024). Barómetro Juventud y Género 2023. Centro Reina Sofía de Fad Juventud. https://www.centroreinasofia.org/publicacion/barometro-juventud-genero-2023/

Sau, G. C. (2023). Riscos derivats de la hipersexualització de l'infància. Repercusió psicològica en les nenes. Revista de psicoteràpia psicoanalítica de l'ACPP, (11), 257-270.

Torrado Martín-Palomino, E., Díaz Hernández, C., y Cabrera Meneses, A. (2024). Pornografía vs coeducación: un abordaje necesario ante el incremento del consumo pornográfico en adolescentes y jóvenes. Spanish Journal of Comparative Education/Revista Española de Educación Comparada, (45), 209-227. https://doi.org/10.5944/reec.45.2024.39347

Publicada

2026-01-30

Cómo citar

Por que o porno perxudica a todo o mundo? Leccións dun taller con estudantes de ESO. (2026). Atlánticas. Revista Internacional de Estudios Feministas, 11(1), 2-41. https://doi.org/10.17979/arief.2026.11.1.12429